Adoptiekind uit China

Om een kind uit China te adopteren, moet u voldoen aan meerdere voorwaarden.

Adoptie buitenlands kind

Bij adoptie neemt u de opvoeding en de dagelijkse zorg van het adoptiekind over van de biologische ouders. Om te starten met een adoptieprocedure heeft u een beginseltoestemming nodig. De Nederlandse overheid kijkt dan of u geschikt bent om een buitenlands kind te adopteren.

Op de website van de Rijksoverheid leest u meer informatie over adoptie van een buitenlands kind.

De Nederlandse ambassade speelt geen rol bij een adoptie. Wel biedt een aantal ambassades extra informatie. Bijvoorbeeld over hoe u een kind kunt adopteren als u in het buitenland woont.

Adoptie van een kind uit dit land of gebied

Kinderen uit China kunnen worden geadopteerd door zowel adoptieouders in Nederland (interlandelijke adoptie) als door Nederlandse ouders die in China wonen (lokale adoptie). Op deze pagina’s wordt aandacht besteed aan beide vormen van adoptie.

Let op: De onderstaande informatie is niet van toepassing voor mensen die in China wonen en een kind adopteren uit een ander land (niet uit China)!

Interlandelijke adopties

Nederland en China zijn beiden lid van het Haagse Adoptieverdrag.

Sterke of zwakke adoptie

Er bestaat een onderscheid tussen sterke en zwakke adopties. Bij een sterke adoptie zijn de familierechtelijke betrekkingen tussen het kind en de oorspronkelijke ouders geheel verbroken en ontstaan familierechtelijke betrekkingen tussen het kind en de adoptieouders. Bij een zwakke adoptie zijn de familierechtelijke betrekkingen tussen het kind en de oorspronkelijke ouders nog niet verbroken.

Of een adoptie sterk of zwak is, wordt bepaald door het recht waaronder de adoptie is uitgesproken. In veel gevallen is het in de adoptie-uitspraak aangetekend. Alle adopties die zijn uitgesproken volgens de Chinese adoptiewet, zijn sterke adopties.

Adoptie conform het Haags adoptieverdrag of niet-verdragsadoptie

Er is sprake van interlandelijke adoptie conform het Haags adoptieverdrag indien de adoptieouders in het ene verdragsland woonachtig zijn en het te adopteren kind in een ander verdragsland en de procedure vervolgens is gevolgd zoals in het verdrag staat omschreven.

Het Haagse adoptieverdrag is voor Nederland in werking getreden per 1 oktober 1998 en voor China per 1 januari 2006. Een adoptie conform het Haags adoptieverdrag wordt automatisch erkend in Nederland, ongeacht of er sprake is van een zwakke of een sterke adoptie.

Let op: Voor Nederlandse adoptieouders lopen momenteel in China zowel 'Haagse' als 'niet-Haagse' adoptieprocedures.

Wat is het verschil?

  • Als het Buitenlandse Kinderen ter Adoptie (BKA) nummer van de beginselverklaring van het Minister van Justitie dateert vóór 1 januari 2006 en de adoptie is uitgesproken na 1 januari 2006 is er géén sprake van interlandelijke adoptie conform het Haagse adoptieverdrag, omdat China op de datum van het BKA nummer nog geen verdragsland was. Dit geldt ook als het adoptiedossier pas na 1 januari 2006 bij de Chinese adoptieautoriteiten is ingediend en door de Chinese adoptieautoriteiten dus wel conform het Haagse adoptieverdrag is behandeld.

    Gevolg: De adoptie moet na aankomst in Nederland nog door de rechter worden omgezet naar Nederlands recht alvorens het kind de Nederlandse nationaliteit krijgt en een Nederlands paspoort kan aanvragen. Voor het kind moet een machtiging tot voorlopig verblijf (MVV) worden aangevraagd bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Zodra er een akkoord voor een MVV is geeft de ambassade of het consulaat-generaal een MVV-visum af in het (Chinese) paspoort van het adoptiekindje. Het kind kan dan met de ouders naar Nederland vertrekken.
  • Als het BKA nummer van de beginselverklaring van het Ministerie van Justitie van na 1 januari 2006 is en de adoptie na 1 januari 2006 werd uitgesproken, dan is de adoptie geheel conform het Haagse adoptieverdrag tot stand gekomen.

    Gevolg: Het kind heeft al recht op de Nederlandse nationaliteit, maar moet conform de Chinese nationaliteitswetgeving toch op een Chinees paspoort het land verlaten. Het kind krijgt van de Nederlandse Ambassade of het consulaat-generaal een visum om met de ouders naar Nederland te reizen. Mochten de ouders bij de ambassade of het consulaat-generaal een Nederlands paspoort willen aanvragen voor hun adoptiekind, dan kan dat wel, maar het kind zal niet op dat paspoort het land kunnen verlaten. Afgifte van een Nederlands paspoort duurt gemiddeld 3 weken.

Certificate of Conformity

Als een adoptie conform het Haagse adoptieverdrag tot stand is gekomen, geeft het land waar het kind vandaan komt een verklaring af, het zogenaamde Certificate of Conformity of intercountry adoption.

China geeft deze documenten pas af sinds 1 maart 2008 en maakt bij Nederlandse adopties geen onderscheid tussen adopties met een BKA nummer van voor of na 2006. Alle adopties krijgen een certificaat.

Bij adopties met een BKA nummer van vóór 2006 verandert het certificaat echter niets aan het feit dat de adoptie door de Nederlandse wet nog steeds in Nederland naar Nederlands recht moet worden omgezet.

Welke noodzakelijke documenten dienen via de ambassade of het consulaat-generaal worden verkregen

1. Legalisatie van de volgende documenten

Alle hieronder genoemde documenten dienen door de Chinese autoriteiten en door de Nederlandse Ambassade gelegaliseerd te worden. Deze documenten zijn nodig voor de MVV of de visum aanvraag en voor de verdere procedure in Nederland. De Nederlandse vertegenwoordiging houdt een kopie van de documenten aan; de aanvrager krijgt het originele document in zijn bezit en heeft dit nodig bij de inschrijving van het kind bij de gemeente in Nederland.

Let op: Het Certificate of Conformity hoeft niet gelegaliseerd te worden.

  • notarieel certificaat omtrent de geboorte van het kind
  • notarieel certificaat omtrent de adoptie van het kind waarin verwezen moet worden naar het Adoptieregistratie certificaat en het nummer daarvan;
  • gelegaliseerde notariële kopie* van het document omtrent de vondeling-status of afstandsverklaring van de ouders
  • gelegaliseerde notariële kopie* van het Adoptieregistratie certificaat dat in het Certificate of Conformity wordt genoemd
  • gelegaliseerde notariële kopie* van de Chinese gezondheidsverklaring van het kind

2. Een visum of MVV

Zowel bij een adoptie conform het Haags adoptieverdrag als bij een niet-verdragsadoptie moet het kind naar Nederland reizen op een Chinees paspoort. Bij niet-verdragsadopties wordt een MVV verstrekt (die in principe al in Nederland bij IND is aangevraagd) en bij een verdragsadoptie wordt een visum verstrekt.

  • aanvraagformulier en 2 recente pasfoto’s van het kind
  • kopie van de paspoorten van de adoptieouders
  • alle bovengenoemde gelegaliseerde documenten (de vertegenwoordiging raadpleegt het originele document en retourneert het aan de ouders)
  • kopie van de beginseltoestemming (ter verificatie van het BKA-nummer)
  • Certificate of Conformity

3. Een begeleidende brief

Als het gaat om een adoptie met een BKA nummer van 2006 of later, verstrekt de ambassade een brief bestemd voor de gemeente waar de adoptieouders wonen. In de brief wordt een verklaring gegeven waarom het kind nog op een Chinees paspoort definitief uit China is gereisd. De brief vergemakkelijkt het proces om een paspoort in Nederland aan te vragen voor het adoptiekind.

* Een gelegaliseerde notariële kopie bestaat uit een verklaring van een notaris (in Chinees en Engels), waarin wordt gesteld dat een bepaald Chinees brondocument, waarvan een kopie en een Engelse vertaling is bijgevoegd, door de notaris is gecheckt op echtheid.

Adoptie en de Chinese nationaliteit

Een adoptiekind kan géén aanspraak maken op dubbele nationaliteit, omdat dit door de Chinese autoriteiten niet erkend wordt. Door het kind te adopteren is aangegeven dat het kind de Nederlandse nationaliteit zal krijgen, en daarmee dus per definitie afstand zal doen van de Chinese nationaliteit. Op het moment dat het kind China uit reist vervalt de Chinese nationaliteit.

Kind én adoptieouders wonen in China

Sinds 5 september 2006 is het mogelijk voor Nederlandse ouders, na minimaal één jaar legaal verblijf in China (de ouders zijn in bezit van een verblijfsvergunning voor China), om in aanmerking te komen voor lokale adoptie. De huidige praktijk wijst uit dat het daarna nog tenminste drie tot vijf jaar kan duren eer de Chinese autoriteit een kind aan de adoptieouders toewijst.

Aangezien alle Chinese adopties sterke adopties zijn, hebben deze kinderen vanaf hun adoptie recht op de Nederlandse nationaliteit. Bovendien behandelt China sinds 1 januari 2006 alle adopties conform het Haagse adoptieverdrag, dus de adoptie hoeft ook niet meer naar Nederlands recht te worden omgezet.

Het kind kan géén aanspraak maken op dubbele nationaliteit, omdat de Chinese wetgeving een dubbele nationaliteit niet erkent. Door het kind te adopteren, geeft de Nederlandse ouder aan dat het kind de Nederlandse nationaliteit zal krijgen, en dat het kind per definitie afstand zal doen van de Chinese nationaliteit.

Gevolg: Het kind heeft al recht op de Nederlandse nationaliteit, maar moet conform de Chinese nationaliteitswetgeving toch op een Chinees paspoort het land verlaten. Het kind krijgt van de Nederlandse Ambassade of het consulaat-generaal een gratis visum om met de ouders naar Nederland te reizen.

Mochten de ouders bij de ambassade of het consulaat-generaal een Nederlands paspoort willen aanvragen voor hun adoptiekind, dan kan dat wel, maar het kind kan niet op dat paspoort het land verlaten. Afgifte van een Nederlands paspoort duurt gemiddeld 3 weken.

Lokale adopties vallen onder de Chinese adoptiewet en er wordt dus geen beginseltoestemming door de Nederlandse autoriteiten afgegeven. De ambassade geeft slechts een brief met uitleg over de voorwaarden van erkenning van de adoptie naar Nederlands recht en de voorwaarden van verkrijging van de Nederlandse nationaliteit.

Het gezinsonderzoek en de 'goedkeuring' van het adoptiegezin, wordt op verzoek van de Chinese adoptieautoriteiten, verricht door een daartoe bevoegde sociologe. Op dit moment is de door China Centre for Children’s Welfare and Adoption (CCCWA) aangewezen persoon om dergelijke onderzoeken te doen:

Karen Friedman, M.S.W., A.C.S.W
Specializing in the Evaluation & Treatment of Children & Their Families

Upper East Side Apts, #5-3-802
No.6, Zone 2, Dong Si Huan Bei Lu
Chaoyang District
Beijing 100016, China

E-mail: expat_adoption@yahoo.com
Tel/Fax: +86 (0)10 5130 3107

De ouders dienen zelf met Karen Friedman contact op te nemen om de lokale adoptieprocedure te starten.

Welke documenten worden verstrekt door de ambassade of het consulaat-generaal

Voorafgaand en tijdens de lokale adoptieprocedure:

  • een consulaire verklaring waarin de ambassade/het consulaat-generaal uitleg geeft over erkenning van de adoptie
  • een aanbiedingsnota ten behoeve van de Chinese autoriteiten (gratis)
  • legalisatie van de handtekening van Karen Friedman onder haar advies aan de Chinese autoriteiten (zie tarieven consulaire handelingen)

Na adoptie van het kind (o.a. nodig voor de aanvraag van een Nederlands paspoort):

  • gelegaliseerd notarieel certificaat omtrent de geboorte van het kind
  • gelegaliseerd notarieel certificaat omtrent de adoptie van het kind waarin verwezen moet worden naar het adoptie registratiecertificaat en het nummer daarvan
  • gelegaliseerde notariële kopie van het document omtrent de vondelingstatus of afstandsverklaring van de ouders
  • gelegaliseerde notariële kopie van het adoptie registratiecertificaat
  • gelegaliseerde notariële kopie van de Chinese gezondheidsverklaring van het kind

Disclaimer

Peking, 2013. Aan de informatie op deze pagina kunnen geen rechten worden ontleend.