Weblogs

‘We hadden het over mensenrechten en handel in een stal vol koeien’

Susanna Terstal was de Nederlandse ambassadeur in Iran van 2015 tot halverwege 2018. Begin dit jaar kreeg zij bezoek van Floortje Dessing. Zij volgde haar voor het programma ‘Floortje en de ambassadeurs’. Susanna vertelt hoe dat was.

Susanna Terstal en Floortje Dessing met cameraman

‘Floortje heeft een hartstikke leuk team. Het was vaak heel gezellig! Als ambassadeur ben je er aan gewend dat er camera’s op je gericht zijn. Maar dat is natuurlijk niet voor alle collega’s op de ambassade zo. Sommigen vonden het daarom best wel spannend. Uiteindelijk is het gewoon heel erg leuk als er mensen interesse hebben in je werk! Floortje stelde scherpe vragen. Ik moest goed uitleggen wat mijn werk precies inhoudt. Dan ga je toch op een andere manier nadenken over je werk. Het is moeilijk een moment tijdens de opnames te kiezen dat me het meest is bijgebleven. Als eerste schiet me te binnen hoe ik het in een stal vol koeien met Floortje over mensenrechten en het bedrijfsleven in Iran had. Ook bijzonder was de laatste dag, toen we op een bankje zaten na te praten, bijvoorbeeld over hoe het is als vrouw in ons werk.’

Nucleair akkoord

‘Tijdens de opnames maakte Trump bekend dat de VS uit het nucleaire akkoord met Iran stappen. Ik denk dat je op de beelden goed kan zien wat dit losmaakte bij de mensen op de ambassade. Het was echt heel deprimerend. Een maand nadat het akkoord gesloten werd in 2015 begon ik als ambassadeur in Teheran. Toen zijn we met de hele ambassade enthousiast aan toenadering gaan werken. Na jaren van opbouw zie je dat de relatie tussen het Westen en Iran weer minder wordt. Ik vind het daarom extra moeilijk om nu weg te gaan als ambassadeur. Maar ik denk dat het ook goed is dat bij dit soort grote veranderingen iemand anders het overneemt.’

Gezant voor de EU

‘Ik ben deze zomer begonnen als Speciaal gezant voor de EU in het Midden-Oosten Vredesproces. Dat zijn de gesprekken tussen Israël en de Palestijnse autoriteit. In mei, tijdens de opnames met Floortje, had ik net gesolliciteerd. Ik heb rechten, politicologie en internationale betrekkingen gestudeerd en ik heb in Genève, Brussel en Angola gewerkt. Maar het is waar dat het Midden-Oosten mij wel ligt. Ik voel me er thuis. Ik ben niet zo van de details. Ik hang er het liefst een beetje boven. Dat is ook mijn werk: ik zoek naar oplossingen zonder in de details te verzanden. In het Midden-Oosten komt dat van pas.’

Ervaring met de VN en de EU

‘Sommige van de mensen met wie ik nu werk, ken ik nog uit eerdere functies. Uit Iran, maar ook door mijn eerdere werk bij de Nederlandse vertegenwoordiging bij de EU in Brussel en de Nederlandse vertegenwoordiging bij de VN in Genève. Daardoor snapte ik al goed hoe de EU en de VN werken. Toen ik ambassadeur was in Iran heb ik ook twee jaar de EU vertegenwoordigd, omdat die daar nog geen vertegenwoordiging had. Dat komt van pas in mijn nieuwe baan. De EU speelt een belangrijke rol in de gesprekken tussen Israël en de Palestijnse autoriteit. We zijn bijvoorbeeld onderdeel van het zogenaamde kwartet, waar ook de VS, Rusland en de VN in zitten.’

Afscheid

‘Meteen toen ik als ambassadeur begon heb ik gezegd dat ik met de auto van Iran terug naar huis wilde rijden. Ik ben heel blij dat ik het ook echt heb gedaan. Het is een hele mooie manier om afscheid te nemen van een land. Weggaan is altijd lastig en op deze manier was het heel natuurlijk.’

Susanna Terstal met Floortje Dessing op bank

Susanna Terstal is speciaal gezant voor de EU in het Midden-Oosten Vredesproces.