Dag van de Ondernemer | Zweedse ervaringsverhalen

Ondernemers verdienen een dag waarop ze worden bedankt voor hun lef en doorzettingsvermogen. Daarom heeft MKB-Nederland elke derde vrijdag van november uitgeroepen tot ‘Dag van de Ondernemer’. Dit jaar op vrijdag 16 november. Speciaal voor de Dag van de Ondernemer interviewde de Nederlandse ambassade in Stockholm twee Nederlandse ondernemers in Zweden. Wat is hun verhaal, hoe redden zij zich hier en welke verschillen en overeenkomsten zien zij tussen Zweden en Nederland?

Hieronder leest u de verhalen van Ellen Huijbers van Också Cosmetics en Wendy Heijne van Studio Heijne. Zo krijgt u een beeld van hoe het is om te ondernemen als Nederlander in Zweden - en misschien raakt u wel geïnspireerd zelf te gaan ondernemen!

Logo Dag van de Ondernemer

Praktijkverhalen uit Zweden

De Dag voor de Ondernemer is er om de ondernemer één dag in het jaar in het zonnetje te zetten. Nederlandse ondernemers zijn er in alle soorten en maten en Nederland is een internationaal georiënteerd handels- en exportland; gek is het dus niet dat er ook Nederlandse ondernemers actief zijn in Zweden, dat tevens te boek staat als een internationaal georiënteerd, open en modern land.

De Nederlandse ambassade in Stockholm ondersteunt Nederlandse bedrijven en ondernemers in hun weg naar de Zweedse markt. Het kan namelijk nog best wel eens ingewikkeld te zijn om erachter te komen hoe de markt er nou echt uit ziet in een ander land, en dan hebben we het nog niet eens over de cultuur van zakendoen en omgangsvormen hier, die vaak verschillen van de Nederlandse.

Speciaal voor de Dag van de Ondernemer interviewden wij twee Nederlandse ondernemers in Zweden. Wat is hun verhaal, hoe redden zij zich hier en welke verschillen en overeenkomsten zien zij tussen Zweden en Nederland? Hieronder leest u de verhalen van Ellen Huijbers van Också Cosmetics en Wendy Heijne van Studio Heijne.

Wilt u zelf zaken doen in Zweden of bent u nieuwsgiering naar wat de ambassade voor u kan betekenen?
Kijk dan eens naar de informatie over zakendoen in Zweden op onze website.


 

Wie Wendy Heijne
Wat Studio Heijne
Waar Kammarkargatan 27, Stockholm

Interview met Wendy Heijne | Studio Heijne

Kun je vertellen wat jouw onderneming precies inhoudt en welke producten maak je?
"Studio Heijne ontwerpt kleding voor vrouwen, op maat, duurzaam en modern. Sinds ruim een jaar heb ik dit atelier en winkel in een centrale wijk in Stockholm, die ik deel met een aantal andere kleine bedrijfjes. Met mijn kleding probeer ik aan te sluiten bij de wensen van de moderne klant: ik heb namelijk gemerkt dat voor de meeste mensen de pasvorm van een kledingstuk het belangrijkste is. En een pasvorm laat zich nooit vatten in een 'M' of 'L': om iets echt goed te krijgen, wil je een kledingstuk op maat hebben. In de mannenmode is dit al langer gangbaar, ik probeer nu bij te dragen aan een doorbraak in ook de vrouwenmode."

Kun je vertellen hoe je in Zweden bent gekomen?
“Ik heb gestuurd aan de Artez Academie in Arnhem. Toen ben ik stage gaan lopen op het H&M-hoofdkantoor in Zweden en kreeg daar na mijn stage een baan aangeboden. Na een mooie loopbaan als designer en productontwikkelaar, had ik tijdens de laatste twee jaar een rekruteringsfunctie. Ik reisde heel de wereld over en kwam in aanraking met jonge ontwerpers. Dit inspireerde mij om mijn oude droom om een eigen onderneming te starten te gaan verwezenlijken. En daar heb ik absoluut geen spijt van!”

Jij hebt zoals gezegd een achtergrond bij H&M. Kun je een eigen onderneming in Zweden alleen beginnen als je eerst ergens anders hebt gewerkt, of kan het ook anders?
"Ondernemen is zeker iets anders dan bij een groot bedrijf als H&M werken. Je bent uiteraard wel commercieel ingesteld, maar je bent maar voor een klein deel van een groot geheel bezig. Met een eigen bedrijf ben je voor alles verantwoordelijk, van website tot product. Toch hielp de kennis van de markt bij H&M mij wel enorm en heb ik veel ervaring opgedaan in het zakendoen, waar het bij mijn opleiding eigenlijk vooral ontwerpen was. Overigens ben ik niet helemaal weg bij H&M, ik werk nog als freelancer voor hen.”

Wat zijn de grote verschillen en overeenkomsten op het gebied van ondernemen en mode tussen Nederland en Zweden?
"In Zweden is het makkelijk te ondernemen als je kinderen hebt, door de uitgebreide sociale voorzieningen. Toen ik mijn tweede kind had gekregen, leek voor mij de tijd rijp te zijn om te gaan ondernemen. Doordat de kinderopvang hier zo goed is geregeld, kon ik mij volledig storten op Studio Heijne. Wat betreft mode lopen zowel Zweden als Nederland voorop. In Zweden is de mode echt minimalistisch; Nederlanders dragen graag meer kleur. En overal in de modebranche is de concurrentie moordend: het is lastig om je bedrijf winstgevend te maken. Toch was ik erg gemotiveerd om mijn eigen bedrijf in de mode te beginnen, omdat ik een eigen visie heb op hoe mode is, zal zijn en zou moeten zijn.”

Merk je cultuurverschillen in het zakendoen tussen Zweden en Nederland?
"Zweden vergaderen, vergaderen en vergaderen: dit hangt samen met de heersende consensuscultuur. Iedereen moet zijn zegje kunnen doen door het gelijkheidsdenken, wat aan de ene kant iets moois is, maar aan de andere kant helpt het ook als er iemand de knoop doorhakt op een gegeven moment. Nu ik voor mijzelf ben begonnen kan ik sneller schakelen en directer zijn, noem het de Nederlandse manier van zakendoen. Toch was het wel heel nuttig de manier van zakendoen in Zweden te leren kennen toen ik bij H&M werkte: ik ben hier wel wat zachter geworden.

Merk je verschillen met andere landen en Zweden in het ondernemen als vrouw?
"Ja, zeker. Als ik samenwerk met een Duits bedrijf, maar ook een Nederlands of Deens bedrijf, merk je dat er toch meer een mannencultuur heerst. In Zweden is het volledig vanzelfsprekend dat vrouwen gelijkwaardig zijn als zakenpartner en dat bijvoorbeeld seksistische grappen uit den boze zijn. Vaak zijn hier topfuncties 50-50 verdeeld; toch is Zweden er ook nog niet."

Wat heb jij nog voor tips voor andere Nederlanders of internationale mensen die willen gaan ondernemen in Zweden?
“Als je in Stockholm gaat ondernemen, check dan Startup Stockholm. Zij organiseren allerlei netwerkbijeenkomsten waardoor je andere ondernemingen ontmoet, wat ik erg inspirerend vond. Almi (net als Ellen, red.) kan ook erg nuttig zijn om aan kapitaal te komen om je bedrijfje mee op te starten. Tevens kan ik het aanraden om je aan te sluiten bij de Dutch Chamber in Stockholm. Zij organiseren interessante lezingen en netwerkborrels zodat je in contact komt met andere Nederlanders die ondernemen in Stockholm.”

Een kijkje in de toekomst: waar staat Studio Heijne over 10 jaar?
“Studio Heijne is dan op meerdere plekken in de wereld te vinden: niet alleen in Europa, maar ook in Azië en het Midden-Oosten. De mode heeft dan sowieso een omslag gemaakt, verwacht ik. Standaardmaten zullen eerder uitzondering dan regel zijn en mensen krijgen door technologische middelen als de 3D-printer de mogelijkheid om customised producten te kopen. Dit zorgt voor meer inclusieve mode, elk individu kan kleding kopen toegespitst op zichzelf. Doordat mode op vraag zal worden gemaakt, kan verspilling ook tegen worden gegaan. Je produceert namelijk op deze manier slechts op aanvraag en dat is duurzamer. Ik ben erg geïnteresseerd in deze veranderingen en zeer gemotiveerd hier mijn bijdrage aan te leveren!”

Wij wensen Wendy en Studio Heijne het allerbeste toe, vandaag en in de toekomst.
Wil je meer weten over Studio Heijne, de werkwijze en de producten? Kijk dan op studioheijne.com

Wie Ellen Huijbers
Wat Också Cosmetics
Waar Nog geen eigen winkel, online verkoop en in een twintigtal winkels in Nederland, binnenkort ook verkrijgbaar bij Lyko (een grote Zweedse online cosmeticaketen)

Interview met Ellen Huijbers | Också Cosmetics

Kun je vertellen wat jouw onderneming precies inhoudt en welke producten jullie maken?
"Mijn onderneming heet Också Cosmetics en wij verkopen luxe zeep welke 'created to combine' is. Onze producten zijn uniek omdat ze door de brievenbus passen. Verder zijn ze geïnspireerd door Scandinavisch design en de Zweedse natuur en haar geuren, vandaar ook de Zweedse merknaam. Al onze producten zijn helemaal natuurlijk. Ik werk nu nog vanuit huis. We hebben een webshop en verkopen voornamelijk in Nederland, waar mijn moeder verantwoordelijk is voor de distributie. Binnenkort zullen wij ook op veel plekken in Zweden te vinden zijn, als wij in de winkels van Lyko liggen. Daarnaast zullen wij snel op de Zweedse Funda te zien zijn, als decoratie in nieuwbouwappartementen. Mooie vooruitzichten dus!"

Kun je vertellen hoe je in Zweden bent gekomen?
"Mijn man verhuisde voor het bedrijf waar hij voor werkte naar Zweden. Na een jaar heb ik ook de stap genomen, het leek mij toch wel erg interessant om in een nieuw land te gaan wonen. En dat is mij niet tegengevallen, de kwaliteit van leven is hier fantastisch! Dat is soms lastig uit te leggen aan vrienden en familie in Nederland."

Hoe ben je uiteindelijk je onderneming begonnen?
"Na lange tijd in de drogisterijbranche te hebben gewerkt, voelde ik dat ik iets nieuws wilde: een eigen onderneming! Tijdens Zweedse les kwam ik mijn Zuid-Afrikaanse co-founder tegen. Iets meer dan een jaar geleden begonnen wij Också Cosmetics. We hebben veel geluk gehad met de lening die wij via Almi kregen, een Zweeds investeringsbureau. Ik werk nu nog 70% van mijn tijd voor de cosmeticalijn van een grote supermarkt hier in Zweden en besteed 30% van mijn tijd aan Också Cosmetics. Bovendien krijg ik hulp van twee vriendinnen van mij bij H&M."

Zowel Wendy van Studio Heijne als jij hebben een werkachtergrond in Zweden in de branche waar je nu een onderneming in hebt. Kun je een eigen onderneming in Zweden alleen beginnen als je eerst ergens anders hebt gewerkt, of is die ervaring niet noodzakelijk?
"Zowel in Nederland als in Zweden heb ik ruime ervaring opgedaan in de drogisterijbranche. Daardoor wist ik bepaalde ingangen te vinden en hoe de markt in elkaar zat. Toch is ondernemen een vak apart, ben ik achter gekomen. Je bent voor alles van A tot Z verantwoordelijk namelijk."

Wat zijn de grote verschillen en overeenkomsten op het gebied van ondernemen tussen Nederland en Zweden?
"In Nederland ga ik echt de boer op: ik pak de auto van mijn vader en rijd langs winkels en stap daar naar binnen met mijn product. In Zweden werkt dat niet zo goed: mensen zouden zich voor het blok gezet voelen en vragen eerst een e-mail te sturen. Bovendien merk ik dat de Zweedse consument meer vasthoudt aan gevestigde merken, de Nederlandse consument is hier flexibeler in. Daardoor was het ook gemakkelijker om Också Cosmetics eerst in Nederland op de markt te brengen. Ik ben wel erg blij en trots dat we nu óók binnenkort op de Zweedse markt te vinden zullen zijn!"

Merk je cultuurverschillen in het zakendoen tussen Zweden en Nederland? Is het bijvoorbeeld als vrouw anders om in Zweden zaken te doen?
"Wat ondernemen in Zweden voor mij makkelijker maakte, zijn de Zweedse sociale voorzieningen rondom kinderen. Tijdens dat ik mammaledig was (ouderschapsverlof, red.), had ik de tijd om na te denken over een nieuwe stap. Toen de kinderen eenmaal op de kinderopvang zaten, had ik bovendien de tijd om het concept verder uit te werken en het product daadwerkelijk op de markt te brengen. De kinderopvang is in Zweden betaalbaarder dan in Nederland en vrijwel iedereen maakt er gebruik van. Hierdoor had ik de tijd om naast mijn baan te gaan ondernemen en mijn eigen bedrijf te starten."

"Wat betreft de werkcultuur zijn er ook wel de nodige verschillen: in Nederland wordt er hard gewerkt, maar wordt er ook veel gekletst tussendoor. Nederlanders willen graag hun stem laten gelden. In Zweden is het op kantoor stiller - er wordt hier minder aan smalltalk gedaan - en een werknemer verlaat het kantoor precies op de afgesproken tijd."

Heb jij nog tips voor andere Nederlanders of internationale mensen die willen gaan ondernemen in Zweden?
"Kennis van de taal en de cultuur (van zakendoen) is zeker handig om je wegwijs te maken in Zweden. Je moet bepaalde omgangsvormen begrijpen, die in Nederland anders kunnen zijn. Daarnaast moet je als ondernemer een lange adem hebben in Zweden, niets gebeurt 1-2-3 en het duurt vaak lang totdat er grote beslissingen worden genomen."

Een kijkje in de toekomst: waar zie jij jezelf en Också Cosmetics over 5, 10 jaar?
"Ik hoop dat ik dan fulltime aan Också kan werken, dat cosmetica net als bijvoorbeeld kleding online wordt verkocht en dat onze webshop goed draait."

Wij wensen Ellen en Också het allerbeste toe, vandaag en in de toekomst.
Wil je meer weten over Också, de producten en waar het wordt verkocht? Kijk dan op ocksacosmetics.com